Farriinta Xeer-Ilaaliyaha Guud

Xafiiska Xeer-Ilaalinta Guud ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya waxaa la aasaasay iyadoo lagu salaynayo Xeerka Abaabulka Garsoorka, Xeer-Dejinta Lambar 3 ee 12 Juun 1962, isagoo qayb ka ah Garsoorka Soomaaliya. Awoodda Xafiiska waxay ku qoran tahay Cutubyada II, VII iyo VIII ee Dastuurka Ku-meel-gaarka ah ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Xeerka Abaabulka Garsoorka iyo Xeerka Habka Ciqaabta.

Markii aan xilka Xeer-Ilaaliyaha Guud la wareegay, aragtidaydu waxay ahayd inaan hubinno in xukunka sharciga la ilaaliyo maalin kasta, la dhowro xuquuqda shacabka, dalkeennana laga difaaco khataraha dembiyada ee gudaha iyo caalamiga ah. Si aan aragtidan u gaarno, xafiiskeennu wuxuu leeyahay qorshe istaraatiiji ah oo shaqada Xafiiska Xeer-Ilaalinta Guud u habeeya lix hadaf istaraatiiji ah oo waaweyn, kuwaas oo hagi doona shaqada xafiiska shanta sano ee soo socota:

Lix hadaf istaraatiiji ah oo shanta sano ee soo socota

1. 01

   Hagaajinta waajibaadkeenna sharci iyadoo lagu dhex hirgelinayo maamul wanaagsan iyo hab-maareyn adag.

2. 02

   Hubinta ixtiraamka sharciyada iyo ilaalinta xuquuqda dadka awood-darrada ah iyo kuwa nugul.

3. 03

   Dhisidda iyo xoojinta awoodda adeegyada dacwad-oogista iyadoo la dhowrayo mabaadi’da isla-xisaabtanka, maamul wanaagga iyo daacadnimada.

4. 04

   Horumarinta maamul hufan oo waxtar leh ee adeegyada dacwad-oogista iyo baaritaanka, iyadoo la raacayo qaab-dhismeedka nidaamka cadaaladda ciqaabta.

5. 05

   Ilaalinta kalsoonida dadweynaha ee adeegyada dacwad-oogista.

6. 06

   Horumarinta iskaashiga daneeyayaasha nidaamka cadaaladda ciqaabta iyo hay’adaha gobolka iyo caalamka ee khuseeya, si loo hagaajiyo tayada guud ee adeegyada.

Annagoo garab socodna kooxdeenna firfircoon ee xeer-ilaaliyayaasha xirfadlayaasha ah iyo khubarada, qorshahani wuxuu horumarin, hagi oo dardar gelin doonaa horumarka shaqadeenna Xafiiska. Guud ahaan, qorshaha istaraatiijiga ahi wuxuu bixiyaa hab dhammaystiran oo lagu hago hawlaha Xafiiska, laguna hubiyo in xafiiskaygu gudan doono masuuliyadaha uu u leeyahay Dowladda Federaalka Soomaaliya.

Saddexdii sano ee la soo dhaafay ee aan u soo shaqeynayay Xeer-Ilaaliyaha Guud ee Dowladda Federaalka Soomaaliya, waxaa ii suurogashay inaan la shaqeeyo xeer-ilaaliyayaal iyo shaqaale xirfad leh oo maalin kasta u heellan inay Soomaaliya ugu adeegaan awooddooda oo dhan. Koox ahaan, xafiiska waxaan ka ballaarinnay 2 qaybood oo keliya ilaa 13 qaybood oo waxtar leh oo si buuxda u shaqeeya. Qaybaha ugu muhiimsan waxaa ka mid ah Qaybta Dembiyada Badda, Qaybta Dembiyada Maaliyadda iyo Dhaqaalaha, Qaybta Dembiyada Deegaanka, Qaybta Dembiyada Elektaroonigga iyo Internetka, iyo Qaybaha Tacadiyada Galmada iyo Carruurta.

Xafiiskaygu wuxuu xoojiyay isku-duwidda uu la leeyahay xafiisyada Dowlad-Goboleedyada Xubnaha ka ah Federaalka, iyadoo ujeeddadu tahay in adeegga cadaaladda heer dowlad-goboleed loo daadejiyo shacabka Soomaaliyeed. Intaa waxaa dheer, waxaan kor u qaadnay awoodda kooxda maamulka xafiiska iyo qaybaha aan dacwad-oogista ahayn, oo ay ka mid yihiin Hagidda Baaritaannada Booliska, Ilaalinta Markhaatiyada iyo Caddaynta, Kormeerka Xabsiyada iyo Xarigga, iyo Kormeerka Diiwaannada Dembiyada, si loo hubiyo dacwad-oogis waxtar leh.

Gaaritaanka guulaha naga horreeya waxay u baahan doontaa shaqo adag iyo go’aan aan kala go’ lahayn, laakiin waxaan si buuxda ugu kalsoonahay awooddeenna aan guulahaas ugu gaarsiin karno shacabkeenna.

— Mudane Sulaymaan Maxamed Maxamuud